wtorek, 6 października

Radwanowice

Radwanowice – wieś nad Doliną Szklarki, dostępna tylko przez Rudawę. Fundacja Brata Alberta, kościół z kamieniem od Jana Pawła II, pamięć o 1943 r.

Radwanowice to wieś na wierzchowinie Wyżyny Olkuskiej, która opada w tym miejscu do Rowu Krzeszowickiego stromymi progami. Od zachodu naturalną granicę wyznacza Dolina Szklarki–Racławki, a jedyny dojazd prowadzi z Rudawy. Po raz pierwszy nazwę wsi zapisano w 1329 roku w przywileju Władysława Łokietka, zezwalającym na lokację pobliskich Szklar.

Mieszkańcy: 640 stałych mieszkańców według ewidencji gminy (stan na 2 kwietnia 2024 r.).

Fundacja Brata Alberta

Od 1987 roku w Radwanowicach działa Fundacja im. św. Brata Alberta, założona przez ks. Tadeusza Isakowicza-Zaleskiego, inż. Stanisława Pruszyńskiego i Zofię Tetelowską (1921–2003). W latach 2000–2005 wybudowano tu kościół pw. św. Brata Alberta, pod który kamień węgielny poświęcił w 2002 roku papież św. Jan Paweł II.

Noc z 20 na 21 lipca 1943 roku

W nocy z 20 na 21 lipca 1943 roku Niemcy otoczyli wieś i po torturach rozstrzelali 30 osób. W 1945 roku prochy ofiar ekshumowano i złożono we wspólnej mogile na cmentarzu w Rudawie. W 1984 roku Radwanowice odznaczono Krzyżem Walecznych.

Wieś szlachty herbu Radwan

Przez wieki wieś stanowiła mocno rozdrobnioną własność szlachecką: według Jana Długosza wszyscy mieszkańcy w XV wieku byli szlachtą herbu Radwan, a właścicieli majątków było wtedy 35, w XVIII wieku – już 44. W 1824 roku wieś liczyła około 450 mieszkańców i miała pięć szynków. W 1870 roku dr Wiktor Włyński skupił główny zrąb gruntów; po I wojnie majątek rozparcelowano, a w 1921 roku przeszedł na własność Franciszka Tetelowskiego, po którym odziedziczyła go córka Zofia.

Dolina Szklarki i dwór-odwach

Dolina Szklarki ma około 9 km długości; najciekawszy jest zalesiony odcinek dolny powyżej XIX-wiecznej pstrągarni „Rózin” w Dubiu: dolina jest tam głęboka, kręta i wyraźnie przewężona, a na zboczach widać białe wapienie górnego jury obok szarych wapieni dolnego karbonu. Doliną Szklarki biegła dawniej granica zaborów, dlatego dawny dwór z połowy XIX wieku obecną formę zyskał w 1911 roku, gdy Austriacy rozbudowali go na graniczny odwach. Obok stoją stajnia z 1910 roku, XIX-wieczna stodoła i czworokątna kapliczka prawdopodobnie z XVIII wieku, a przy drodze z Rudawy – kaplica z połowy XIX wieku.

Szkoła i straż

W Radwanowicach działają Niepubliczna Integracyjna Szkoła Podstawowa i jednostka OSP. Według Wikipedii wieś dzieli się na części Skotnica i Pod Skałą, a pierwsza wzmianka z 1329 roku dotyczy lasu zwanego Hutnica.

Zobacz też w poradnikach: ślady Jana Pawła II w gminie, miejsca pamięci z lat 1939–1945, którą dolinę wybrać na wycieczkę, zabytkowe kościoły i kaplice gminy, rezerwaty i pomniki przyrody.

Opracowano na podstawie opisu sołectwa w serwisie Gminy Zabierzów (zabierzow.org.pl).

📰 Aktualności z Radwanowice

Wszystkie →

Brak aktualności z tej miejscowości.

🗓️ Nadchodzące wydarzenia

Wszystkie →

Brak nadchodzących wydarzeń.